~ Ορθόδοξη Θεολογική Ψηφιακή Βιβλιοθήκη Ι.Μ.Δ. ~

Η ιστοσελίδα βρίσκεται υπό αναβάθμιση.

Berdiaev, Nikolai (1874-1948) Ο νέος μεσαίωνας

Nikolai Berdiajew, μτφρ. Πρόδρομου Π. Αντωνιάδη, εκδ. Π. Πουρναρά, Θεσσαλονίκη, 1987, σσ. 168.

Το παρόν βιβλίο του ρώσου θρησκευτικού φιλοσόφου αποτελεί το δεύτερο βιβλίο της τριλογίας του πάνω στη φιλοσοφία της ιστορίας. Τα άλλα δύο βιβλία της τριλογίας είναι Το νόημα της Ιστορίας και Το πεπρωμένο του ανθρώπου στο σύγχρονο κόσμο. Στην προσέγγισή του κυριαρχεί το αποκαλυπτικό στοιχείο και ο θρησκευτικός στοχασμός. Διαπιστώνει πως ύστερα από τις εμπειρίες της ιστορίας των νέων Χρόνων δεν μπορούμε να επιστρέψουμε στον αρχαίο Μεσαίωνα, αλλά είναι δυνατός ένας Νέος Μεσαίωνας.

            Στα χαρακτηριστικά της εποχής που περιγράφει συγκαταλέγεται και ο απανθρωπισμός, ο οποίος συνοδεύει την αθεΐα. Η επένδυση απελευθερωτικών ελπίδων στον καπιταλισμό, τον εθνικισμό, αλλά και στον κομμουνισμό και τον φασισμό, οδηγεί αντίθετα στην υποδούλωση και την ανελευθερία του ανθρώπου. Από την εξουσία της Εκκλησίας ο κόσμος πέρασε στην εξουσία του χρηματιστηρίου και της οικονομίας. Καταλήγει στο πρώτο δοκίμιο του βιβλίου του με το μότο: «δεν επιζητώ την ανεξαρτησία από τη θρησκεία, αλλά ελευθερία μέσα στη θρησκεία».

            Χωρίς να ωραιοποιεί το παλαιό καθεστώς, στο δεύτερο δοκίμιο του βιβλίου που αναφέρεται στην Ρωσική Επανάσταση, ισχυρίζεται πως ο μπολσεβικισμός είναι η ορθολογικότερη παραφροσύνη, η μανία να μπορέσει να ρυθμίσει τη ζωή σε όλα, αντιδραστικό φαινόμενο. Αναλύοντας τις ιδιαίτερες θρησκευτικές και πολιτισμικές αιτίες που οδήγησαν στην μπολσεβικική επανάσταση στη Ρωσία, θεωρεί εντούτοις ότι ίσως οδηγήσει σε αναγέννηση της θρησκευτικής της ζωής, καθώς ο χριστιανισμός είναι η θρησκεία της εσταυρωμένης αλήθειας. Προφητεύει την εξάντληση και την αυτοκαταστροφή της επανάστασης.

            Το τρίτο και τελευταίο δοκίμιο του βιβλίου έχει τίτλο«Δημοκρατία, Σοσιαλισμός, Θεοκρατία». Σύμφωνα με τον συγγραφέα, η δημοκρατία είναι σχετικιστική, δεν γνωρίζει την αλήθεια, γνωρίζει μόνο την πλειοψηφία, δεν έχει πνευματικό βάθος και γι’ αυτήν η ανθρώπινη προσωπικότητα είναι απλώς ένα αφηρημένο άτομο. Στον σοσιαλισμό αντίθετα έχουμε την απόλυτη επιστημονική αλήθεια η οποία υποτάσσει ανελεύθερα το άτομο στην συλλογικότητα. Ο σοσιαλισμός είναι μια πίστη, έχει μεσσιανικό χαρακτήρα και επιδιώκει ολοκληρωτική εξουσία επί του ανθρώπου, εξουσία επί του σώματος αλλά και επί της ψυχής. Ο Berdiajew προκρίνει την Θεοκρατία, πλην όμως όχι την παραδοσιακή μεσαιωνική τέτοια. Χαρακτηρίζει εαυτόν χριστιανό σοσιαλιστή και στην αληθινή του θεοκρατία, την Βασιλεία του Θεού, η θεονομία συμβαδίζει με την ελευθερία και την αυτονομία.

Αναζητηση

Νεες Περιληψεις

Αδαμτζίλογλου, Ευανθία Χ. Η γυναίκα στη θεολογία του Αποστόλου Παύλου

Ευανθία Αδαμτζίλογλου, Η Γυναίκα στη Θεολογία του Αποστόλου Παύλου. Ερμηνευτική Ανάλυση του Α’ Κορ. 11,2-16, (διδ. Διατριβή), Επιστημονική Επετηρίδα του Τμήματος Θεολογίας της Θεολογικής Σχολής Α.Π.Θ., Παράρτημα Αριθμ. 62 του...

Δόικος, Δαμιανός Αθανάσιος (1922- ) Ο Αγαθάγγελος ως προφητικόν αποκαλυπτικόν εργον και το μήνυμά του

Δόικος Δαμιανός, Ο Αγαθάγγελος ως προφητικόν αποκαλυπτικόν έργον και το μήνυμά του, «Μνήμη 1821», Επιστημονική Επετηρίδα Θεολογικής Σχολής ΑΠΘ, 1971.             Ο Δαμιανός Δόικος στη μελέτη αυτή, η οποία αποτελεί...

Βασιλειάδης, Πέτρος Βασ. (1945- ) Επίκαιρα Αγιογραφικά Θέματα

Βασιλειάδης Β. Πέτρος, Επίκαιρα αγιογραφικά θέματα. Αγία Γραφή και Ευχαριστία, σειρά «Βιβλική Βιβλιοθήκη» αρ. 15, εκδόσεις Π. Πουρναρά, Θεσσαλονίκη 2000, 168 σσ..             Στον παρόντα τόμο ο Πέτρος Βασιλειάδης έχει...

Σκιαδαρέσης, Ιωάννης Γ. Η Αποκάλυψη του Ιωάννη

π. Ιωάννης Σκιαδαρέσης, Η Αποκάλυψη του Ιωάννη. Ερμηνευτικά και θεολογικά Μελετήματα Α΄, Θεσσαλονίκη: εκδόσεις Πουρνάρα, 2005, σελ.213.             Το βιβλίο αποτελεί συλλογή τεσσάρων άρθρων με θέμα ερμηνευτικά και θεολογικά προβλήματα...

Ατματζίδης, Χαράλαμπος Γ. Η έννοια της Δόξας στην Παύλεια Θεολογία

Χαράλαμπος Ατματζίδης, Η έννοια της δόξας στην Παύλεια Θεολογία, Θεσσαλονίκη: Εκδό­σεις Πουρνάρα, 2001, σελ.702.             Το βιβλίο του Χαράλαμπου Ατματζίδη, όπως αναφέρει και ο τίτλος του, ασχο­λείται με τον όρο...